Nieuwjaar
Donderdag 1 januari 2026

Voor Nieuwjaarsdag schreef Bach 7 cantates. Als eerste Lobe den Herrn, meine Seele, BWV 143, een vroege cantate uit zijn Mühlhausen-periode. Er bestaat twijfel of deze cantate werkelijk van Bach is, omdat er geen manuscripten in zijn handschrift bestaan. Het oudste manuscript dateert uit 1762, dus twijfel blijft bestaan.

Die Zeit, die Tag und Jahre macht, BWV 134a, een zeldzame cantate uit de Köthen-periode, diende als model voor zijn Paasmaandag-cantate uit 1724, Ein Herz, das seinen Jesum lebend weiß, BWV 134.

Singet dem Herrn ein neues Lied, BWV 190, werd geschreven voor Bachs eerste Nieuwjaarsdag in Leipzig, 1724, dus hij zette extra in om een zeer feestelijke cantate te creëren. Deze cantate diende als bron voor BWV 170 (met dezelfde titel), geschreven voor de tweede dag van het 200-jarig jubileum van de Augsburgse Confessie (26 juni 1730).

De reden dat Nieuwjaarsdag een liturgische dag is, is de viering van de besnijdenis en naamgeving van Jezus (Lucas 2:21), dus de cantate Jesu, nun sei gepreiset, BWV 41, gebruikt dat als inspiratie door middel van een hymne in drie strofes van Johannes Hermann (1591).

Herr Gott, dich loben wir, BWV 16, uit zijn derde volledige cantatecyclus (1726) betreft opnieuw een viering voor Nieuwjaarsdag.

Gott, wie dein Name, so ist auch dein Ruhm, BWV 171 (1729), behandelt de naamgeving van Jezus opnieuw, evenals de vierde cantate van het Kerstoratorium, Fallt mit Danken, fallt mit Loben, BWV 248.

Muziek voor vandaag

• Lobe den Herrn, meine Seele, BWV 143
  (eerste uitvoering 1 januari 1709, Mühlhausen periode)
• Die Zeit, die Tag und Jahre macht, BWV 134a
  (eerste uitvoering 1 januari 1719, Köthen periode)
• Singet dem Herrn ein neues Lied, BWV 190
  (eerste uitvoering 1 januari 1724, Leipzig periode)
• Jesu, nun sei gepreiset, BWV 41
  (eerste uitvoering 1 januari 1725, Leipzig periode)
• Herr Gott, dich loben wir, BWV 16
  (eerste uitvoering 1 januari 1726, Leipzig periode)
• Gott, wie dein Name, so ist auch dein Ruhm, BWV 171
  (eerste uitvoering 1 januari 1729, Leipzig periode)
• Fallt mit Danken, fallt mit Loben, BWV 248.4
  (eerste uitvoering 1 januari 1735, Leipzig periode)