Święto Matki Boskiej Gromnicznej
Candlemas to święto ze korzeniami w obrzędach pogańskich, podobnie jak Boże Narodzenie. Na dzień św. Marcina, 11 listopada, 40 dni przed Bożym Narodzeniem, zapalano świece, ponieważ robi się za ciemno. Na Candlemas, 40 dni po Bożym Narodzeniu, światło powraca, więc świece można zgasić.
Jednak w rzeczywistości Candlemas nie był dniem liturgicznym w czasach Bacha. Była to raczej Oczyszczenie Najświętszej Maryi Panny (Festo Purificationis Mariae), żydowski obyczaj, zgodnie z którym matka uważana jest za nieczystą przez 40 dni po narodzeniu dziecka. W ten dzień przedstawia się w świątyni, aby być oczyszczoną i by przedstawić swoje noworodek: Ofiarowanie Jezusa w świątyni.
Czytania św. Łukasza na ten dzień wspominają pobożnego Żyda, Symeona, który był obecny przy ofiarowaniu i który poznaje Jezusa jako Mesjasza w radosnym pieśniu, znanej jako Hymn Symeona (Canticum Simeonis). Temat Symeona można streścić następująco: Widziałem Mesjasza, mogę umrzeć w pokoju. Teksty kantaty na ten dzień opierają się na tych ewangelicznych czytaniach i Hymnie Symeona.
Warte uwagi jest to, że żaden z tekstów tych kantat Candlemas nie skupia się na Oczyszczeniu czy Ofiarowaniu, ale tylko na historii Symeona, co pokrywa się z luterańskim poglądem na śmiertelność: krok ku lepszemu życiu bez bólu i udręki.
Na początek Komm, du süße Todesstunde, BWV 161, utworzony w Weimarze na Trinitatis XVI, czyli na zupełnie inną okazję. Jednak temat kantaty pasował również do Ofiarowania, więc Bach wykonał tę kantatę w Lipsku z tej okazji między 1737 a 1746 rokiem.
Erfreute Zeit im neuen Bunde, BWV 83, pochodzi z pierwszego cyklu lipskiego. Mit Fried und Freud ich fahr dahin, BWV 125, pochodzi z cyklu kantat choralowych, wykorzystując hymn Martina Lutera. Ich habe genug, BWV 82, napisany został w 1727 roku.
Ich lasse dich nicht, du segnest mich denn, BWV 157, została faktycznie napisana na pogrzeb 6 lutego 1727 roku (usłyszycie ją ponownie za cztery dni), ale ponieważ tekst również przywołuje temat Symeona, Bach wykonywał ją na Oczyszczenie w późniejszych latach.
Na koniec Der Friede sei mit dir, BWV 158, jest czymś tajemniczym. Uważana jest za kantatę na Wtorek Wielkanocny (pojawi się na playliście wtedy), ale mogła być pierwotnie napisana na Oczyszczenie. Możliwe zatem, że są to części dwóch różnych projektów kantat, które Bach połączył. Data również jest niepewna - może pochodzić z okresu weimańskiego, ale zaproponowano również datę aż do 1735 roku.
ENEN Music for today
- Komm, du süße Todesstunde, ENEN BWV 161 ENEN (first performance 2 luty 1716, Weimar period)
- Erfreute Zeit im neuen Bunde, ENEN BWV 83 ENEN (first performance 2 luty 1724, Leipzig period)
- Mit Fried und Freud ich fahr dahin, ENEN BWV 125 ENEN (first performance 2 luty 1725, Leipzig period)
- Ich habe genug, ENEN BWV 82 ENEN (first performance 2 luty 1727, Leipzig period)
- Ich lasse dich nicht, du segnest mich denn, ENEN BWV 157 ENEN (first performance 6 luty 1727, Leipzig period)
- Der Friede sei mit dir, ENEN BWV 158 ENEN (first performance 2 luty 1730, Leipzig period)
